Seria:"BajkiNarodów Świata"
("Coins of the Fairy Tales ofthe Peoples of the World Series")
Kraj: RepublikaBiałoruś
Emitent:Narodowy Bank Republiki Białoruś
Producent:Mennica Polska S. A.
Stan zachowania monety:I (menniczy)
Nominał: 20rubli
Srebro: Ag925
Techniki dodatkowe:srebro oksydowane, zielona cyrkonia
Stempel:zwykły
Średnica:38,61 mm
Waga: 28,28 g
Nakład:25.000 szt.
Data emisji:20.11.2009 r.
W zestawie:srebrna moneta kolekcjonerska w kapsule ochronnej,
certyfikatautentyczności Mennicy Polskiej
Bajki Narodów Świata - Dziadek do orzechów
- najnowsza,dziesiątamoneta z serii „Bajki NarodówŚwiata”,
- srebro oksydowane wysokiej próby Ag 925,
- dodatek w postaci zielonejcyrkonii,
- pełen symboli, urzekającywizerunek,
- tematyka ciesząca się dużąpopularnością,
- doskonałyprezent na różne okazje.
Podniosłyi uroczysty czas Bożego Narodzenia jest najtkliwszym
elementem naszychwspomnień.
Dlatego też chętnie do nich wracamy, przywołując na pamięćzapach
płonących świeczek i świerkowej choinki, pod którączekały
prezenty.
Wśród świątecznych upominków niejednokrotnieznajdowała się
bajkaE.T.A. Hoffmana „Dziadek do orzechów", wydanapo raz pierwszy w
1816 roku.
Tasłynna powieśćzostałauwiecznionatakże w szlachetnym kruszcu -
urzekającej detalami, najnowszej moneciez serii"Bajki Narodów
Świata".
Seria „Bajki NarodówŚwiata” oprócz opowieści znanych na całym
świecie,prezentuje również baśnie narodowe, niosące
jednakprzesłaniauniwersalne.
Wizerunki na monetach to małe arcydzieła kryjące w sobiewiele
symboli, dzięki którym prezentowane baśnie przestająbyć
zwykłyminarracjami, a zaczynają dotykać sfery magicznej.
Srebrna monetakolekcjonerska z dodającą blasku zieloną
cyrkoniąШчаўкунoк,czyli Dziadek do orzechów uwieczniahistorię
Klary- grzeczneji miłej siedmioletniej dziewczynki, która po
latachzostała królową krainy pełnej
"najpiękniejszychi najcudowniejszych rzeczy,
które się widzi, jeśli siępatrzeć umie".
www.numizmatyczny.pl
Książka"Dziadekdo Orzechów"utrzymana w baśniowej, fantastycznej
konwencji, opowiada oprzygodach małej Klary w świecie, w którym
zabawki ożywają,a księciemich królestwa zostaje tytułowy Dziadek
doOrzechów.
Piękno tkwi wszczegółach, a ta srebrna moneta kolekcjonerska- 10 z
serii"Bajki Narodów Świata" - ma ich wiele, zachwycając
ciekawymprojektem i niebanalnym tematem.
Dodatkowego uroku dodaje moneciespecjalny efekt, sprawiający
wrażenietrójwymiarowości.
Seria "BajkiNarodów Świata" emitowana jest od 2005 roku. Dwie
monetyuwieczniające bajkę o Alicji, które wyemitowano w 2007roku,
wstępnie miały stanowić zamknięcie serii. Jednakże zgodnie zplanem
emisyjnym emitenta - w dniu 24 grudnia 2008 roku zostaławyemitowana
dziewiątamoneta z tej urzekającej serii, uwieczniająca bajkę o
księżniczce Turandot.
Turandot - uwieczniona w srebrze
historia chińskiejksiężniczki,
którapoprzysięgła nigdy nie oddać się mężczyźnie.
Dotychczas w ramach serii Bajki Narodów Świataukazały się:
2005rok:
- KamiennyKwiat - z żółtą cyrkonią
- SzymonMuzykant - z rubinowącyrkonią
- Królowa Śniegu - z szafirową cyrkonią
- MałyKsiążę - z białą cyrkonią
2006rok:
- Szeherezada - z niebieskącyrkonią
- 12 miesięcy - zczerwoną cyrkonią
2007 rok:
- Alicja w krainieczarów - z czerwoną cyrkonią w kształcie
serca
- Alicja po drugiej stronielustra - z matowym bursztynem w
kształcie jajka
2008 rok:
- Księżniczka Turandot - zpomarańczową cyrkonią
2009 rok:
- Dziadek doorzechów - z zieloną cyrkonią
Zalety monet z tejcieszącej się popularnością serii to przede
wszystkim:
- walory artystyczne monet bitych z oksydowanego srebra,
- nowoczesne technologie mincerskie,
- monety zdobione są kolorowymi cyrkoniami lub bursztynem,
conadaje im szlachetności,
- interesujące motywy i precyzyjnewykonanie,
- relatywnie mały nakład.
Wszystko to sprawia, żemonetama olbrzymie szanse stać się prawdziwą
perłą każdej poważnej kolekcji!Obecnie coraztrudniej zdobyć
wszystkie monety z tej bajkowej serii, a ich cenysukcesywnie
wzrastają.
Dołącz tą urzekającą monetę do swojej kolekcji już dziś, nim
ubiegnąCię inni!
Scenografia do baletu Dziadek do orzechów,ok. 1892
Dziadek do Orzechów (inny tytuł - Dziadek doorzechów i Król Myszy,
niem. Nussknacker undMäusekönig)- powieść dla dzieci autorstwa
E.T.A. Hoffmanna, wydana po raz pierwszyw Berlinie w 1816 roku.
Książka, utrzymana w baśniowej, fantastycznejkonwencji, opowiada o
przygodach małej Klary w świecie, wktórymzabawki ożywają, a
księciem ich królestwa zostaje tytułowyDziadek doOrzechów.
Dla czytelników francuskojęzycznych powieść tęzaadaptował i
przetłumaczył Aleksander Dumas (ojciec). Francuskaadaptacja stała
się inspiracją dla Piotra Czajkowskiego doskomponowania baletu w 2
aktach, 3 obrazach - Dziadek doOrzechów (ros.Щелкунчик, franc.
Casse-Noisette, ang. The Nutcracker).Sztuka ta po raz pierwszy
pokazana została w petersburskim TeatrzeMaryjskim.
- libretto: Marius Petipa i Iwan Wsiewołożski (według wersjiA.
Dumasa baśni Dziadek do Orzechów E.T.A. Hoffmanna);
- muzyka: Piotr Czajkowski;
- choreografia: Lew Iwanowicz Iwanow;
- scenografia: Konstantin Matwiejewicz Iwanow i MichaiłBoczarow
(dekoracje);
- prapremiera: Petersburg 6 grudnia 1892, Teatr Maryjski;
- premiera polska: Bydgoszcz 10 kwietnia 1958, Studio
Operowe.
Postaciewystępujące w powieści Dziadek do Orzechów
- Klara (oryg.Marie) - siedmioletnia dziewczynka - ładna,grzeczna
i miła główna bohaterka opowieści
- Fred (oryg.Fritz) - brat Klary
- Radca (oryg.Medizinalrats Stahlbaum) - ojciec Klary i
Freda
- Radczyni - żona Radcy, matka Klary i Freda
- sędzia Droselmajer (oryg.Droßelmeier) - ojciec chrzestny Klary
i Freda,zegarmistrz i wynalazca
- Zabawki: Dziadek do Orzechów - jeden zgwiazdkowych prezentów;
lalki Eliza i Gertruda; pajacPantaleon; ołowiane żołnierzyki
- Postaciez opowieści ojca chrzestnego: król i
królowa;księżniczka Pirlipata;królowa pałacowych myszy Mysibaba;
Król Myszy;nadworny astrolog;nadworny zegarmistrz Krystian Eliasz
Droselmajer; brat KrystianaKrzysztof Zachariasz Droselmajer,
wytwórca lalek zNorymbergi; młodyDroselmajer, syn lalkarza
Fabuła powieści Dziadek doOrzechów
JestWigilia. Siedmioletnia Klara i jej braciszek Fred czekają na
świąteczneprezenty. Jak zawsze najwspanialszy dostaną od sędziego
Droselmajera,zegarmistrza i wynalazcy, ich chrzestnego ojca; w tym
roku jest towspaniały zamek z poruszającymi się figurkami. Jednak
dzieci wolą innezabawki od mechanicznych cudów skonstruowanych
przezsędziego, któryminie można się tak po prostu bawić: Klara
dostaje nowe lalki i ślicznąsukienkę, Fred pułk ołowianych huzarów
oraz konia nabiegunach.
Podchoinką jest jeszcze jeden prezent – dziadek doorzechów, w
postacimałego człowieczka o dużej głowie i cienkich,
krótkichnóżkach;włożenie do jego ust orzecha i pociągnięcie za
drewniany płaszczykpowoduje rozłupanie skorupki. Figurka, mimo że
brzydka, bardzo przypadado serca Klarze, jej więc zostaje oddana
pod opiekę, choć do łupaniaorzechów mogą dziadka używać także Fred
i Ludwika– najstarsza zrodzeństwa, dorosła już panna. Opieka Klary
wkrótce sięprzydaje: zasprawą Freda, który wybiera do rozłupania
duże i twardeorzechy,Dziadek do Orzechów ulega wypadkowi – jego
szczękasię obluzowuje.
Klarazabiera go do bawialni, do oszklonej szafy z zabawkami: na jej
dolnejpółce ma urządzony pokoik dla lalek. Na drugiej od
dołustacjonujążołnierze Freda, trzecią zajmują książki, na
najwyższej, poza zasięgiemdzieci, spoczywają mechaniczne zabawki
ojca chrzestnego. Matka pozwalaKlarze zostać jeszcze chwilę i
pobawić się; dziewczynka układa Dziadkado Orzechów w lalczynym
łóżeczku. Nagle rozlegasię hurgot wielkiegozegara ściennego;
słychać wiersz o Królu Myszy. Klaraspostrzegasiedzącego na zegarze
ojca chrzestnego i widzi tłum myszy wydostającychsię ze szpar
podłogi i ustawiających w równe szeregi.Pojawia się isiedmiogłowy
Król Myszy; na każdej z główbłyszczy korona.
PrzerażonaKlara, cofając się, wybija łokciem szybę szafy. W szafie
słychać szmeryi głosy – zabawki ożyły i pod dowództwem Dziadkado
Orzechów stają dowalki z myszami. Początkowo siły są wyrównane,
jednak podezercjiżołnierzy Freda, zaniepokojonych o stan swoich
pięknychmundurów, szalazwycięstwa zaczyna się przechylać na stronę
mysiego króla.Myszy jużotaczają Dziadka do Orzechów, gdy
zrozpaczona Klara rzuca wKróla Myszypantoflem. Wszystko znika, a
dziewczynka mdleje.
Klarabudzi się w swoim pokoju; wokół krzątają się
zatroskanidorośli,przekonani, że dziewczynka zemdlała z powodu
zranionej szybą ręki–nikt nie wierzy w opowiadaną przez nią
historię. Dziewczynka musipozostać w łóżku przez kilka dni. Chorą
odwiedza sędziaDroselmajer inuci piosenkę o zegarach i Królu Myszy;
uspokajaprzestraszoną Klarę,oddając jej naprawionego Dziadka do
Orzechów. Zabawcebrakuje tylkopałasza, poprzednio znajdującego się
u jej boku. Ojciec chrzestnyrozpoczyna opowieść mającą wytłumaczyć
brzydotę Dziadka doOrzechów –historię o Pirlipacie, Mysibabie i
zręcznym zegarmistrzu.
Pirlipatabyła księżniczką, piękną od chwili urodzenia; zachwycał
się nią całydwór, zastanawiający niepokój wykazywała tylkojej
matka, królowa.Kazała, by przez cały czas dziecko otaczały niańki,
każda wtowarzystwie kota. Okazało się, że przyczyną jest klątwa
rzucona przezMysibabę, królową pałacowych myszy, którekról –
zdenerwowanyzjedzeniem słoniny do kiełbas – kazał złapać do
pułapek(skonstruowanych przez nadwornego zegarmistrza, Krystiana
EliaszaDroselmajera – noszącego takie same imiona i nazwisko
jaksędzia) ipozabijać.
Środkiostrożności nie pomogły, Mysibabie udało się dostać do
księżniczki izamienić ją w paskudną istotę o dużej, bezkształtnej
głowie i wielkichustach, podobną do drewnianego dziadka do
orzechów. Nadwornyastrologpo żmudnych badaniach układów gwiazd
orzekł, że jedynymlekarstwem jestzjedzenie przez Pirlipatę orzecha
Krakatuka, rozłupanego przezmłodzieńca, który nigdy się nie golił i
nie nosiłbutów; musiałby ondodatkowo, po wręczeniu orzecha
księżniczce, wykonać siedemkroków wtył bez żadnego potknięcia. Król
nakazał astrologowi izegarmistrzowi,pod karą śmierci, wyruszyć na
poszukiwania orzecha Krakatuka.Znalezienie odpowiedniego młodzieńca
nie wydawało się trudne– zdaniemkrólowej, wystarczy dać kilka
ogłoszeń do gazet.
Nadwornyzegarmistrz i astrolog wyruszyli na długotrwałe
poszukiwania,któreprzez piętnaście lat nie przyniosły rezultatu. W
końcu postanowili sięudać rodzinnego miasta Droselmajera –
Norymbergi. Mieszkałtam kuzynzegarmistrza – tokarz lalek, złotnik i
lakiernik, KrzysztofZachariaszDroselmajer. Nadzwyczajnym zbiegiem
okoliczności był on w posiadaniuorzecha Krakatuka, a w dodatku jego
syn, delikatny i zgrabnymłodzieniec, wydawał się odpowiedni do
odegrania przepowiedzianej roli,co potwierdziły obserwacje gwiazd.
Poza tym z wielką ochotą rozgryzałon orzechy dziewczętom
odwiedzającym sklep ojca.
Wkrólestwie gromadzili się młodzi ludzie, skuszeni
obietnicąrękiksiężniczki i następstwa tronu, jednak żadnemu nie
udało się rozgryźćtwardego orzecha. Tylko młody Droselmajer nie
miał z tym najmniejszychkłopotów – Pirlipacie zostałaprzywrócona
anielska uroda. Niestety,przy ostatnim kroku młodzieńca ze szpary w
podłodze wyskoczyła Mysibaba– syn lalkarza potknął się i zmienił w
równie jakdo niedawnaksiężniczka paskudną istotę, z ogromną głową i
wybałuszonymi oczami.Mysibaba przypłaciła swój czyn życiem,
przydeptanapantoflem, ale wostatnich słowach zapowiedziała zemstę,
której miał dokonaćjej syn,Mysi Król. Oczywiście o ślubie nie było
mowy; Pirlipata niechciałasłyszeć o takim narzeczonym. Astrologowi
udało się wyczytać wgwiazdach, że młody Droselmajer zostanie jednak
księciem, a nawetkrólem, ale swą właściwą postać będzie
mógłodzyskać dopiero wówczas,gdy zabije siedmiogłowego syna
Mysibaby i gdy, mimo jego brzydoty,pokocha go jakaś dama.
Klararozmyśla nad opowieścią chrzestnego ojca i
niewdzięcznościąksiężniczki; przychodzi jej do głowy, że jej
Dziadek doOrzechów,dowodzący jak książę armią lalek, jest tym miłym
skrzywdzonymmłodzieńcem. Przy najbliższej okazji wypytuje
chrzestnego ojca,dlaczego nie chce pomóc swemu siostrzeńcowi,
sędzia jednakodmawiawyjaśnień.
Jest noc;śpiącą Klarę budzą jakieś świsty i piski. To Król
Myszy,żądającyoddania mu wszystkich cukierków, bo inaczej zagryzie
DziadkadoOrzechów. Dziewczynka spełnia żądanie mysiegokróla, jednak
to niekoniec – następnej nocy pada rozkaz oddania figurek z
cukru.Zniszczenia słodyczy budzą niepokój rodziców,przekonanych, że
w szafiez zabawkami grasują myszy; ojciec chrzestny zastawia
skonstruowanąprzez siebie pułapkę. Ta jednak zawodzi; Król Myszy
żądaksiążek isukienek Klary.
Rankiemzrozpaczona dziewczynka, czując, że to nie koniec szantażu,
idzie doszafy z zabawkami i zwierza się ze swoich trosk Dziadkowi
doOrzechów.Mimo że od chwili uświadomienia sobie, kim jest naprawdę
jej zabawka,unikała dotykania figurki, tym razem, widząc plamę krwi
na jej szyi,ściera ją chusteczką. Pod wypływem tego dotyku Dziadek
ożywa na tyle,by wyszeptać kilka słów wdzięczności i prośbę o
dostarczeniemu broni –z resztą poradzi sobie sam. Wieczorem Klara
opowiada o wszystkim bratu.Fred oddaje Dziadkowi pałasz jednego ze
swoich oficerów,wyraża teżzdecydowaną dezaprobatę wobec niegodnego
munduru zachowania, jakiegoołowiani żołnierze dopuścili się w
bitwie.
Tejnocy Klara nie może zmrużyć oka, w dodatku z bawialni
dochodząniezwykłe hałasy. Wreszcie pojawia się Dziadek do Orzechów
iz ogromnąwdzięcznością, przyklękając, ofiarowuje jej siedem
koronKróla Myszy –dowód zwycięstwa. Prosi też dziewczynkę, by
zechciałapójść z nim, gdyżchce jej pokazać kraj, którym włada.
Przez szafę ubraniowąwyruszają doniezwykłej krainy, gdzie budynki
są zbudowane z najlepszych słodyczy, wrzekach płynie lemoniada,
miód i inne słodkie napoje, amieszkańcami sąprześliczne figurki i
lalki. Klara jest wszystkim zachwycona, a Dziadekna każdym kroku
wychwala jej dobroć, odwagę i urodę. Sławią ją teżmieszkańcy
cudownej krainy, wiwatując na jej cześć. W końcu dziewczynkęotula
mgła i wszystkie dziwy znikają z jej oczu...
Klarabudzi się w swoim łóżeczku; opowiada matce, co zaszło,
tajednaktraktuje tę historię jako piękny sen. Nie pomaga nawet
pokazanie koronKróla Myszy; rodzice bardzo poważnie dopytują się,
skąd jewzięła. Zopresji wybawia ją ojciec chrzestny, tłumacząc, że
to dawny podarunekod niego. Mimo nalegań dziewczynki nie chce
jednak potwierdzić jejopowieści, ani też przyznać się do
pokrewieństwa z Dziadkiem doOrzechów. W jej słowa przestaje wierzyć
nawet Fred. Wobecsurowegozakazu rodziców Klara nie śmie opowiadać o
swoich przygodach–pozostaje jej tylko możliwość rozmyślania o
nich.
Pewnegorazu, rozmarzona, spogląda na Dziadka do Orzechów i
wobecności ojcachrzestnego mówi w głos, że na miejscu księżniczki
Pirlipatyniewzgardziłaby kimś, kto tyle dla niej poświęcił – nawet,
gdybyprzestałbyć przystojnym młodzieńcem. W pokoju powstaje takie
zamieszanie ihałas, że dziewczynka mdleje. Ocknąwszy się, widzi
ojca chrzestnegotrzymającego za rękę pięknego, zgrabnego chłopca, a
matka tłumaczy jej,że to przybyły z wizytą siostrzeniec sędziego
Droselmajera. Gdy dziecizostają same, młody Droselmajer klęka przed
nią i prosi o jej rękę,wyjaśniając, że to on był Dziadkiem do
Orzechów i dziękiniej zostałwyzwolony ze złego czaru. Klara
przyjmuje oświadczyny, a po latachzostaje królową krainy pełnej
"najpiękniejszych inajcudowniejszych rzeczy, które się widzi, jeśli
się patrzećumie".
źródło: Mennica Polska / Narodowy Bank Republiki Białoruś/
Wikipedia